AdministracjaZD

Kandydaci z Dębicy i powiatu na Kongres Regionalizmu Polskiego 2026

Ewa Zygmunt, Jan Swół Regionalizm defi­nio­wa­ny jest jako zespół dzia­łań poli­tycz­nych, spo­­łe­cz­no-kul­tu­­ro­­wych, eko­no­micz­nych, a nawet ide­olo­gicz­nych podej­mo­wa­nych przez okre­ślo­ną spo­łecz­ność tery­to­rial­ną, któ­rej poczu­cie wła­snej odręb­no­ści w sto­sun­ku do innych zbio­ro­wo­ści cechu­je się sil­ną iden­ty­fi­ka­cją ze swo­isty­mi dla niej, repro­du­ko­wa­ny­mi w pro­ce­sach wycho­wa­nia i socja­li­za­cji wzor­ca­mi toż­sa­mo­ści kolek­tyw­nej o pod­ło­żu kul­tu­ro­wym, etnicz­nym, reli­gij­nym, języ­ko­wym itd. oraz sko­re­lo­wa­ny­mi z nimi for­ma­mi wię­zi spo­łecz­nych[1]. W słow­ni­ku języ­ka pol­skie­go „regio­na­lizm” obja­śnia … Kandydaci z Dębicy i powia­tu na Kongres Regionalizmu Polskiego 2026

Powroty do zdarzeń. Niemieckie prowokacje w Soldatenheim w Dębicy

Jan Swół W okre­sie hitle­row­skiej oku­pa­cji budy­nek Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Dębicy Niemcy wyko­rzy­sty­wa­li dla celów woj­sko­wych. Nie usta­lo­no dokład­nie, od kie­dy, lecz z gro­nie miej­sco­wych histo­ry­ków panu­je zgod­ny pogląd, że w czę­ści obec­ne­go Dom Kultury „Śnieżna” w Dębicy mie­ścił się Dom Żołnierza (Soldatenheim). Sieć nie­miec­kich pań­stwo­wych domów (niem. Deutsches Soldatenhaus, Soldatenheim, DSH) prze­zna­czo­na była dla urlo­po­wa­nych lub podró­żu­ją­cych żoł­nie­rzy Wehrmachtu i Schutzstaffel (SS). … Powroty do zda­rzeń. Niemieckie pro­wo­ka­cje w Soldatenheim w Dębicy

Słowo się rzekło. Pacta sunt servanda

Łacińska pare­mia w tytu­le przy­po­mi­na, że umów nale­ży dotrzy­my­wać. Po tym wyja­śnie­niu już za chwi­lę wszyst­ko będzie jasne. Redakcja Dębickich Zeszytów Historycznych zwró­ci­ła się (i zwra­ca nadal) z proś­bą do odwie­dza­ją­cych naszą stro­nę: „Jeśli masz pomysł, o czym mie­li­by­śmy napi­sać albo chciał­byś opu­bli­ko­wać wła­sny tekst, powia­dom nas!”. Właśnie ten krót­ki tekst oraz poru­szo­ne w nim kwe­stie, są owo­cem podzie­le­nia się opi­nia­mi trzech osób – wszy­scy są miesz­kań­ca­mi Dębicy. … Słowo się rze­kło. Pacta sunt servan­da

Po śladach zbrodni. Niemiecka prowokacja – hipotezy oraz wnioski

Jan Swół Budynek dębic­kie­go Sokoła w okre­sie hitle­row­skiej oku­pa­cji Polski, Niemcy wyko­rzy­sty­wa­li dla celów woj­sko­wych. Miał zostać rów­nież wyko­rzy­sta­ny do pro­wo­ka­cji, wymie­rzo­nej prze­ciw­ko człon­kom dzia­ła­ją­cym w orga­ni­za­cjach nie­pod­le­gło­ścio­we­go pod­zie­mia. Na pod­sta­wie dotych­cza­so­wych infor­ma­cji wia­do­mo, że wyło­ni­ły się dwie wyklu­cza­ją­ce się wer­sje dot. prze­bie­gu kra­dzie­ży bro­ni. Okoliczności zatrzy­ma­nia spraw­ców tak­że wyma­ga­ją wyja­śnie­nia[1]. Dążąc do popraw­nej rekon­struk­cji wyda­rzeń, wska­za­ne jest brać pod uwa­gę wszyst­kie … Po śla­dach zbrod­ni. Niemiecka pro­wo­ka­cja – hipo­te­zy oraz wnio­ski

Dębica była stolicą polskich zapasów. Czy jest szansa na wybudowanie pomnika muzeum?

Jan Swół W Dębicy już 3 lip­ca 2025 roku nastą­pi uro­czy­ste odsło­nię­cie pomni­ka upa­mięt­nia­ją­ce­go Braci Kazimierza i Józefa Lipieniów. To świa­to­wej sła­wy zapa­śni­cy oraz wizy­tów­ka dębic­kiej szko­ły zapa­sów, wypra­co­wa­nej przez tre­ne­rów Tadeusza Popiołka i Czesława Korzenia. O tym fak­cie pisać moż­na jedy­nie w cza­sie prze­szłym. O impo­nu­ją­cym meda­lo­wym dorob­ku dębic­kich zapa­śni­kach tak­że nale­ży pisać nostal­gicz­nie. W okre­sie nie­speł­na trzech dekad ubie­głe­go wie­ku dębic­cy zapa­śni­cy zgro­ma­dzi­li … Dębica była sto­li­cą pol­skich zapa­sów. Czy jest szan­sa na wybu­do­wa­nie pomni­ka muzeum?

Pomnik Braci Lipieniów w Dębicy! Małe zwycięstwo? Czy głos rozsądku?

Jan Swół Treść tej wypo­wie­dzi ma cha­rak­ter infor­ma­cji, cho­ciaż suge­ru­je coś inne­go. Zanim prze­ko­na­my się o tym sami, kil­ka zdań tytu­łem wpro­wa­dze­nia do zasad­ni­cze­go wąt­ku wypo­wie­dzi. Kazimierza Lipienia oraz bliź­nia­cze­go bra­ta Józefa, za spra­wą nie­by­wa­łe­go trium­fu pol­skich zapa­śni­ków na mistrzo­stwach świa­ta w Teheranie (1973), okrzyk­nię­to „Złotymi Bliźniętami”. Przydomek to pomysł obser­wa­to­ra tych mistrzostw, dzien­ni­ka­rza spor­to­we Bogdana Tuszyńskiego, autor książ­ki pod tym samym tytu­łem. Jest dostęp­na … Pomnik Braci Lipieniów w Dębicy! Małe zwy­cię­stwo? Czy głos roz­sąd­ku?

Po śladach dębickich legionistów Sokoła. Krótkie nawiązanie do badań kryminalistyka

Jan Swół Kryminalistyka jest nauką kom­plek­so­wą o prak­tycz­nym zasto­so­wa­niu. Jej histo­ria nie­ro­ze­rwal­nie jest zwią­za­na z dzie­ja­mi orga­nów ści­ga­nia, któ­re na prze­strze­ni wie­ków, podej­mo­wa­ły dzia­ła­nia kie­run­ko­wa­ne na ochro­ną pożą­da­nych zacho­wań grup spo­łecz­nych oraz jej człon­ków[1]. Powstanie kry­mi­na­li­sty­ki na prze­ło­mie wie­ku XIX i XX było kon­se­kwen­cją zmian sto­sun­ków eko­no­micz­nych i spo­łecz­nych, któ­re mia­ły miej­sce w cią­gu XIX w. Kryminalistyka jako dys­cy­pli­na nauko­wa w pro­gra­mach naucza­nia na wyż­szych uczel­niach uzy­ska­ła … Po śla­dach dębic­kich legio­ni­stów Sokoła. Krótkie nawią­za­nie do badań kry­mi­na­li­sty­ka

Echo minionego siedemdziesięciolecia

Edward Madejski W roku 2024 Sekcja Zapaśnicza KS Wisłoka w Dębicy obcho­dzi­ła sie­dem­dzie­się­cio­le­cie. Zapasy w Dębicy pozna­li­śmy dzię­ki Ludwikowi Budzyńskiemu w 1953 roku. Jako sport zapa­śni­czy tra­fi­ły na podat­ny grunt, stąd decy­zja dzia­ła­czy spor­to­wych o zare­je­stro­wa­niu sek­cji w roku 1954 pod nazwą Unia Dębica. Pamiętam począt­ko­we lata. Z roku na rok zapa­sy cie­szy­ły się coraz więk­szym zain­te­re­so­wa­niem i sym­pa­tią kibi­ców spor­tu. Po awan­sie dru­ży­ny do II ligi, a następ­nie do I ligi, … Echo minio­ne­go sie­dem­dzie­się­cio­le­cia

Z kart historii Towarzystwa Gimnastycznego w Ropczycach

Jan Swół W pią­tek 30 maja 2025 roku Towarzystwo Gimnastyczne Sokół w Ropczycach świę­to­wa­ło Jubileusz – 130 lecie dzia­łal­no­ści. Towarzystwo powsta­ło w 1894 r. W tym samym roku powsta­ło rów­nież Towarzystwo Gimnastyczne Sokół w Pilźnie oraz zawią­za­ło się Polskie Towarzystwo Gimnastyczne Sokół w Dębicy. Towarzystwa powsta­ły jako samo­dziel­ne gniaz­da, któ­re pod sztan­da­ro­wym hasłem ruchu soko­le­go „ w zdro­wym cie­le zdro­wy duch” upo­wszech­nia­ły ćwi­cze­nia fizycz­ne i rucho­we. … Z kart histo­rii Towarzystwa Gimnastycznego w Ropczycach

O prowokacji w dębickim Sokole — hipoteza druga

Jan Swół Hipotezę wysu­wa się, sta­wia. Hipoteza to przy­pusz­cze­nie opar­te na prze­wi­dy­wa­niach czło­wie­ka, wyma­ga­ją­ce spraw­dze­nia, mają­ca na celu odkry­cie nie­zna­nych zja­wisk lub praw, prze­bie­gu zna­nych zda­rzeń lub ich bra­ku. Na pod­sta­wie hipo­te­zy snu­je się prze­wi­dy­wa­nia, któ­re spraw­dza się doświad­czal­ne według zało­żeń bada­cza. My sta­wia­jąc hipo­te­zę, że zatrzy­ma­nie uczniów – spraw­ców kra­dzie­ży bro­ni – nastą­pi­ło w innych oko­licz­no­ściach niż opi­sał to Władysław Strumski, wyko­rzy­sty­wać … O pro­wo­ka­cji w dębic­kim Sokole — hipo­te­za dru­ga